W ostatnią sobotę, tj. w dniu 23 maja br. miało miejsce dla nas i dla naszego regionu ważne wydarzenie. Mieliśmy przyjemność współorganizować, obok Powiatu Tureckiego, Związku Gmin Powiatu Tureckiego oraz Tureckiej Izby Gospodarczej jako partnera – Sejmik Regionalny Powiatu Tureckiego. Wydarzenie poprzedziło inne, już o charakterze ogólnopolskim, tj. Kongres Regionalizmu Polskiego, który odbędzie się jesienią tego roku w Poznaniu. Honorowy patronat nad wydarzeniem objęli Wojewoda Wielkopolski Pani Agata Sobczyk oraz Marszałek Województwa Wielkopolskiego Pan Marek Woźniak. Patronat medialny TVP3 Poznań oraz Turek24, Turek.net, iTurek.
Sejmik pod nazwą REGION DLA KRAJU – KRAJ DLA REGIONU zjednoczył przedstawicieli wszystkich samorządów naszego powiatu za wyjątkiem Miasta Turek, którego władze nie włączyły się do przedmiotowej inicjatywy, nie zawiadamiając o niej wzorem innych gmin, oraz nie uczestnicząc w sejmiku. Przypomnijmy – celem organizowanego Sejmiku była właśnie integracja środowisk lokalnych, promocja dziedzictwa kulturowego regionu oraz stworzenie przestrzeni do dialogu pomiędzy mieszkańcami, samorządowcami, przedstawicielami instytucji publicznych oraz organizacji społecznych w obliczu wyzwań, jakie czekają nasz region.
Sejmik odnosił się do koncepcji nowoczesnego regionalizmu, który podkreśla rolę społeczeństwa obywatelskiego w budowaniu jego tożsamości jako fundamentu, zasadzającego się na włączeniu i tolerancji, demokracji i samorządności, zrównoważonym rozwoju, solidarności społecznej oraz nauce i demokracji. Organizatorom przyświecał cel, by stworzyć platformę wymiany doświadczeń i inicjatyw służących rozwojowi regionu.
Wydarzenie otworzył występ Koleżeńskiej Grupy Wokalnej z Przykony, która zaśpiewała uroczyście utwór Marii Konopnickiej „Ojczyzno moja”. W ramach wydarzenia obyły się trzy panele dyskusyjne (społeczny, gospodarczy i samorządowo-edukacyjno-kulturalny).
W pierwszym panelu dyskusyjnym udział wzięli Pan Damian Brzóska – członek Rady Trzydziestu oraz członek Wielkopolskiej Rady ds. Energii Jądrowej, dr hab. inż. Marcin Śmiglak- Wiceprezes Zarządu Fundacji UAM, Poznański Park Naukowo-Techniczny, Mariusz Seńko – doradca Ministra Energii, Maciej Sytek – Prezes ARR S.A. w Koninie, dr hab. Wawrzyniec Czubak – prof. Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu i trzeba przyznać, iż stanowił on bardzo interesującą dyskusję.
Rozmowa panelistów koncentrowała się bowiem wokół istotnych z punku widzenia przyszłości gospodarki Wielkopolski Wschodniej, transformacji sektora przemysłowego, energetyki oraz rozwoju przedsiębiorczości w regionie.
Jednym z ważnych tematów była przyszłość polskiej energetyki i jej wpływ na konkurencyjność gospodarki. Zwrócono uwagę na znaczenie strategicznych decyzji w obszarze bezpieczeństwa energetycznego, stabilności systemu energetycznego oraz tworzenia warunków do rozwoju przedsiębiorstw w regionach objętych transformacją gospodarczą. Dyskutowano również o potencjale programów energetycznych i inwestycyjnych(SEJF), które mogą stać się szansą rozwoju dla lokalnych firm oraz całych subregionów. W panelu poruszono m.in. kwestie wpływu energetyki jądrowej na rozwój lokalnych firm i rynku pracy, możliwości udziału przedsiębiorców w przyszłym łańcuchu dostaw dla sektora energetycznego, wykorzystania Funduszu Sprawiedliwej Transformacji, a także współpracy nauki z biznesem i budowania gospodarki opartej na innowacjach.
Ważnym elementem panelu były również zagadnienia związane z nowoczesnym rolnictwem, sztuczną inteligencją, rolnictwem precyzyjnym oraz rozwojem lokalnych systemów żywnościowych w kontekście zrównoważonego rozwoju. Interesującym głosem w debacie była również wypowiedź dotycząca skuteczności wsparcia kierowanego do sektora rolniczego w ramach programów pomocowych, która wskazywała, że mimo dużej skali finansowania nie zawsze przekłada się ono na widoczne i trwałe zmiany rozwojowe na obszarach wiejskich. Ma to znaczenie w szczególnie w odniesieniu do innowacji wdrażanych w rolnictwie, a co za tym idzie – jego konkurencyjności. Uczestnicy debaty zwracali także uwagę na wyzwania związane z przyszłością rynku pracy oraz problemem spadku liczby mieszkańców i odpływu młodych ludzi z regionów.
Podczas panelu podkreślano również, że wsparcie państwa dla rozwoju gospodarczego powinno być bardziej ukierunkowane terytorialnie i uwzględniać rzeczywiste różnice rozwojowe pomiędzy regionami. Wskazywano, że subregiony takie jak Wielkopolska Wschodnia, znajdujące się w procesie transformacji gospodarczej, wymagają innego poziomu i modelu wsparcia niż silne regiony metropolitalne czy miasta wojewódzkie.
W tym kontekście zwracano uwagę na potrzebę bardziej zróżnicowanego podejścia do polityki rozwoju w oparciu o poziomy NUTS 2 i NUTS 3.
Podczas debaty eksperci wskazywali także na potencjał, jaki dla Wielkopolski Wschodniej oraz powiatu tureckiego może nieść budowa elektrowni jądrowej. Podkreślano, że znaczenie tej inwestycji nie ogranicza się wyłącznie do etapu budowy, ale obejmuje również wieloletnie funkcjonowanie całego sektora usług, serwisu oraz współpracy z lokalnymi i regionalnymi przedsiębiorcami oraz podwykonawcami, co może realnie wpłynąć na rozwój gospodarczy regionu i tworzenie nowych miejsc pracy.
Panel spotkał się z dużym zainteresowaniem uczestników Sejmiku i stał się przestrzenią do merytorycznej, inspirującej rozmowy o regionalnej gospodarce jutra oraz przyszłości Wielkopolski Wschodniej.
Panel moderowała Pan marek Sawicki – Prezes Tureckiej Izby Gospodarczej.
Panel samorządowy, w którym udział wzięli: Ireneusz Niewiarowski – Senator Senatu VIII kadencji, Grażyna Organowska – Zastępca Dyrektora Departamentu PROW ds. Kontroli i Monitoringu Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego, Piotr Kotlarek – członek zarządu Stowarzyszenia Centrum Promocji i Rozwoju Inicjatyw Obywatelskich PISOP, dr hab. Artur zimny- prof. ANS, Rektor Akademii Nauk Stosowanych w Koninie, prof. dr hab. Ryszard Kowalczyk – Główny Koordynator Kongresu, Kierownik Zakładu Dziennikarstwa UAM w Poznaniu, stanowił próbę odpowiedzi nad wyzwaniami stawianymi samorządom, w tym także w zakresie edukacji.
Podczas panelu poruszony został problem wciąż słabego społeczeństwa obywatelskiego. Jednym z przedstawionych pomysłów, który mógłby zmienić tę sytuację, było wzmocnienie rad gminnych. Pojawił się także przykład powołania rady senioralnej, jako jedna z propozycji włączenia obywateli w proces podejmowania decyzji. Akcentowano konieczność decentralizacji władzy rady gmin nie tylko na poziomie kraju, ale i gminy, by wzmocnić rolę sołectw, nadając im ułomną osobowość prawną. Podkreślano konieczność współdziałania ponad podziałami, wyłaniania, promowania i wspierania talentów, by kształtować prawdziwych, bo świadomych obywateli, niezależnych od władzy. Wskazywano również na rolę środków zewnętrznych, w tym w ramach wspólnej polityki rolnej, w rozwoju regionów. W tym wypadku przytoczone zostały dokładne dane dotyczące efektów wdrażania Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich w perspektywie finansowej 2014-2020, gdzie na budowę dróg uzyskano 224 mln w Wielkopolsce, a w samym powiecie tureckim – 6 mln złotych, zaś na gospodarkę wodno-ściekową w powiecie otrzymano 21 mln złotych przy 313 mln wsparcia, które uzyskało województwo. Zmiana oblicza polskiej wsi w ostatnich latach odbywała się również poprzez dofinansowanie świetlic, boisk i placów zabaw. To jednak budowa i remont dróg wybrzmiały jako najważniejsza siła napędową rozwoju obszarów wiejskich, w szczególności w kontekście rozwoju lokalnych gospodarek.
Jak wskazano podczas dyskusji – rozwój wsi determinowany jest także efektywną współpracą pomiędzy NGO a samorządem terytorialnym. Nie zawsze jednak współpraca ta układa się wzorowo, na co przytaczano konkretne przykłady z kraju. Jedną z form komunikacji władz z mieszkańcami są konsultacje społeczne. W dyskusji nie zabrakło również tematyki związanej z wyzwaniami w zakresie kształcenia na poziomie studiów wyższych. Tu podkreślono konieczność kształcenia praktycznego, w laboratoriach, a także na kierunkach, gdzie uczy się wystąpień publicznych, cyfryzacji, czy komunikacji. Wskazywano, iż wyjazdy studentów w ramach programu Erasmus mają wymiar praktyczny, a Akademia Nauk Stosowanych w Koninie wiedzie prym w wymianie młodzieży w kraju pośród uczelni zawodowych.
Moderatorem panelu był – Mirosław Mękarski – nauczyciel, urzędnik samorządowy, doradca miasta ZMP.
W panelu społecznym, do którego zaproszeni zostali Beata Bartczak – Dyrektor PUP w Turku , Przemysław Piechocki – Prezes Stowarzyszenia na Rzecz Spółdzielni Socjalnych, Wielkopolski Ośrodek Ekonomii Społecznej, Maria Krupecka Zastępca dyrektora Regionalnego Ośrodka Polityki społecznej w Poznaniu, Danuta Werc – Prezes Zarządu RODAMED sp. Z o.o. odniesiono się do elementarnych kwestii związanych z życiem każdego społeczeństwa. Dyskutowano nad niżem demograficznym i związanym z nim starzeniem się społeczeństwa oraz pogłębiającej te problemy – kwestii migracji młodych ludzi. Ciekawa dyskusja toczyła się nad sytuacją osób starszych, gdyż zdaniem rozmówców system opieki nad nimi jest obecnie niewydolny, co powoduje wykluczenie z życia, ograniczoną mobilność, dostęp do lekarza i problem korzystania z podstawowych usług. W szczególności sytuacja ta dotyczy tych seniorów, których dotknęły choroby przewlekłe, po udarach, z ciężkim otępieniem. Szpital zapewnia takim osobom opiekę medyczną krótkotrwale, a po jego opuszczeniu, często w powrocie do zdrowia pozostają sami, bez wsparcia, niekiedy także bliskich. Brakuje w tym zakresie kompleksowego podejścia, a dzisiejsza pomoc ma charakter rozproszony. Dlatego też podczas panelu odniesiono się do reakcji i działań władz powiatu na trudną sytuację osób starszych. W tym zakresie mogliśmy dowiedzieć się, iż tworzona dla naszego powiatu strategia uwzględnia powyższą sytuację. Władze powiatu, dostrzegając problem, podejmują próby jego rozwiązania w oparciu o potencjał, który mamy obecnie, w tym poprzez koncentrowanie się na tzw. talentach, by wzmocnić kompetencje i odpowiadać na wyzwania. Nieuniknionym jest w tym wypadku skupienie się na osobach w wieku 50+ oraz osobach młodych. Jedną z takich propozycji mógłby być punkt doradztwa dla młodzieży, który jeszcze trafniej aniżeli dziś, powalałby diagnozować predyspozycje młodych, wspierać ich w dokonywaniu wyborów ścieżki kształcenia i wykonywanego w przyszłości zawodu oraz integrować z rynkiem pracodawców. Jednym z najważniejszych postulatów, jaki wybrzmiał podczas sejmiku, był ten, dotyczący nadal niedocenionej wartości pracy osób z niepełnosprawnością, w kontekście niedoborów kadrowych w przedsiębiorstwach. Jak mogliśmy usłyszeć, osoby z niepełnosprawnością, odznaczają się wysoką lojalnością i oddaniem w pracy. Kwestią kluczową jest w tym wypadku odpowiednie dostosowanie miejsca pracy, wówczas jej efekty mogą być zaskakujące. W tym wypadku niezwykle sprawdzają się spółdzielnie socjalne, inicjowane i wspierane w naszym regionie przez Wielkopolski Ośrodek Ekonomii Społecznej. Przez wiele lat w Polsce funkcjonowały spółdzielnie inwalidów, które dawały miejsce zatrudnienia osobom z niepełnosprawnością i aktywizowały je, a które niepotrzebnie zniknęły zamiast być reformowane. Podobnie zresztą, jak to dziś odbywa się w zakładach aktywizacji zawodowej. Właśnie aktywizacja była kluczowym słowem podczas dyskusji, odmienianym zarówno w kontekście osób z niepełnosprawnością, jak i osób starszych. Zdaniem rozmówców, należy podjąć starania aktywizacji osób sprawnych, aktywnych i w dobrym zdrowiu w kontekście rynku pracy. Przełamywać stereotypy, które utrzymują, iż pracownik starszy, czy z dysfunkcjami jest mniej wydajny lub że jedynym argumentem przemawiającym za zatrudnieniem osób z niepełnosprawnością są idące za tym fundusze. Wszyscy byli zgodni, co do konieczności podjęcia w tym zakresie działań, by człowiek mógł poczuć się zarówno aktywny, włączony społecznie, ale przede wszystkim upodmiotowiony. Zakończenie panelu miało jednak wydźwięk pozytywny, a odnosiło się ono do kwestii zbiórek publicznych prowadzonych na rzecz chorych, w szczególności dzieci. W odpowiedzi na pytanie, czy świadczą one o solidarności społecznej, czy raczej o niewydolności państwa usłyszeliśmy, że w tym wypadku jest to wszakże wyraz słabego państwa, ale i naszej solidarności jako narodu oraz zwiększającego się statusu życia Polaków. My Polacy jesteśmy dobrym narodem, ale musimy przede wszystkim z sobą rozmawiać i integrować siły, ponad podziałami, bo wspólnie możemy więcej i było to główne przesłanie, które przyświecało organizatorom wydarzenia.
Moderatorem panelu była Magdalena Ciołek – Prezes Zarządu Turkowskiej Unii Rozwoju – T.U.R.
Obecność na Sejmiku Regionalnym Powiatu Tureckiego tak merytorycznych i legitymujących się wieloletnim doświadczeniem pracy w swojej dziedzinie wszystkich panelistów, stanowiła przestrzeń do ważnej dyskusji na temat naszego regionu na tle wyzwań, przed jakimi stoi cały kraj. Swoimi wypowiedziami rozmówcy zwrócili uwagę na aspekty, które z jednej strony jako trudne, a nawet „niewygodne” – odsuwamy w czasie. Z drugiej strony była to okazja, by odnieść się do spraw, które towarzyszą nam każdego dnia, a które „wrosły” się niejako w naszą rzeczywistość, często pozostając niezauważone tudzież „oswojone”.
Sejmik stał się również doskonałą okazją do zaprezentowania wyników konkursu internetowego organizowanego przez Turkowską Unię Rozwoju – T.U.R. „Zielona Gmina Ziemi Tura 2025”, którą to została Gmina Dobra. Podczas sejmiku prezentowaliśmy także potencjał społeczny naszych gmin – naszych wyjątkowych wytwórców produktów certyfikowanych oraz specjały, przygotowane przez KGW z powiatu tureckiego, których zaproszeni goście mogli oczywiście skosztować i przekonać się o ich niepowtarzalnych walorach smakowych. Klamrą spinającą to niezwykle ważne wydarzenie był występ zespołu ludowego, także posiadającego certyfikat „Produkt Certyfikowany Ziemi Tura” – TRADYCJA z Malanowa, który jak zawsze pokazał nie tylko klasę, ale i pozostawił nutę optymizmu, która w nas rozbrzmiewa.
Zgodnie z porządkiem wydarzenia, podczas sejmiku, podejmując stosowne uchwały, wyłoniono kandydatów reprezentujących powiat na szczeblu ogólnopolskim i wojewódzkim. Reprezentantem powiatu na kongres ogólnopolski została Prezes Zarządu Turkowskiej Unii Rozwoju – T.U.R. Pani Magdalena Ciołek. Natomiast przedstawicielami na sejmik wojewódzki wybrano: Prezes Zarządu Rodamed Sp. z o.o. Danutę Werc, Monikę Kozłowską – dyrektor Tureckiej Izby Gospodarczej oraz Karola Mikołajczyka – Wójta Gminy Turek. Podjęto również uchwały o wybór delegata na Kongres Regionalizmu Polskiego 2026, wybór delegatów na Sejmik Regionalny Województwa Wielkopolskiego, podjęcie uchwały sejmiku powiatowego w sprawie poparcia Programu Regionalizmu Polskiego 2026, podjęcie uchwały sejmiku powiatowego w sprawie poparcia idei powołania CPiR.
Dla organizatorów niniejsze wydarzenie stanowi początek do wspólnych działań i jeszcze większej aniżeli dziś – integracji przedstawicieli różnych środowisk. Wyrażamy przekonanie, że dzięki sprawnej, otwartej i rzeczowej komunikacji, jesteśmy w stanie sprostać wielu wyzwaniom, przed którymi nie ma już odwrotu.
Jako główny organizator wydarzenia szczególnie dziękujemy za merytoryczne wypowiedzi i zaangażowanie prelegentom, panelistom, moderatorom, naszym współorganizatorom oraz partnerowi, a także Kołom Gospodyń Wiejskich, zespołom i naszym wytwórcom, gdyż to dzięki Państwu wydarzenie nabrało tak wyjątkowego charakteru.
Uchwały podjęte podczas Sejmiku Regionalizmu Powiatu Tureckiego – pobierz
